Een boekenkast maken in 10 stappen

Kies een stevige houtsoort als je een boekenkast gaat maken, zoals platen van betonplex of multiplex met een hardhouten fineerlaag. De vakmensen van Hubo weten je te vertellen welke houtsoort geschikt is om een boekenkast van te maken. De houtsoort bepaalt niet alleen voor een groot gedeelte de stevigheid, maar ook de uitstraling en het kostenplaatje. Bedenk nu ook alvast of je de boekenkast straks wilt verven, beitsen of een andere afwerking wilt geven. Berkenhout bijvoorbeeld kun je goed verven, esdoorn kun je juist goed beitsen.

Bereid je voor

Zelf een boekenkast maken, begint met het maken van een werktekening. De maten bepaal je helemaal zelf, maar zorg er wel voor dat alles in verhouding blijft en dat de boekenkast door de verdeling bijvoorbeeld niet op één punt topzwaar wordt. De boekenkast zou dan om kunnen vallen en dat moet natuurlijk niet.

Vervolgens ga je meten. Wanneer de boekenkast bedoeld is voor een bepaalde plek in huis, moeten de maten precies kloppen. Als je nog niet weet waar hij komt te staan, komt het iets minder nauwkeurig. De hoogte van de ruimte is in ieder geval wel bepalend. Wat betreft de diepte van de boekenkast kun je de boeken opmeten die straks in de boekenkast moeten staan of de gangbare maat van dertig / veertig centimeter voor boeken nemen of vijftien / twintig centimeter voor cd’s.
 
Hetzelfde geldt voor de hoogte van de planken in de boekenkast. Deze kun je zo maken dat je boeken erin passen of je maakt ze verstelbaar, zodat het altijd past en je de indeling van de boekenkast later nog eens kunt veranderen. Bereken in ieder geval hoeveel planken je uit een plaat kunt halen en hoeveel platen je dus moet kopen. Bij een open boekenkast heb je een stuk minder hout nodig dan wanneer de boekenkast ook een achterkant krijgt. 

Ga aan de slag

Dit heb je nodig: multiplex (18 mm dik voor het frame en de planken, 6 mm dik voor de achterkant), afkortzaag met multiplexzaagblad 80 TPI / cirkelzaag met zaagblad met carbide, hardboard bedplaat, boormachine en boortje, duvels, klemmen, houtlijm, schroefmachine en universele schroeven, afwerknagels (2,5 cm), schuurmachine / schuurblokje (korrel 150), grondverf en verfof lak, kwast en roller.

Stap 1: zaag de planken, de onderkant, de bovenkant en de zijkanten van de kast op maat uit het multiplex. Houd rekening met zaagverlies door het zaagblad. Gebruik je een cirkelzaag? Leg de plaat multiplex dan met de goede kant omlaag en gebruik eventueel een rechte geleiderail. Gebruik je een afkortzaag? Leg de goede kant dan omhoog.

Stap 2: maak aan de uiteinden van de plaat die de bovenkant wordt een groef. Stel de zaag hiervoor in op een diepte van twaalf millimeter of gebruik een frees. Maak de groef achttien millimeter breed.

Stap 3: boor gaten in de zijpanelen van de boekenkast op de plekken waar planken kunnen komen. Gebruik hiervoor een gaatjesbord als sjabloon. Klem dit vast op de zijpanelen en gebruik een boortje met dezelfde diameter als de duvels waar de planken op komen te liggen. Boor de gaten op vijf centimeter van de rand.

Stap 4: lijm de bovenkant aan de zijpanelen vast, door de zijpanelen in de groeven te laten vallen. Draai daarna schuine schroeven via de bovenkant in de zijpanelen.

Stap 5: plaats bovenin de boekenkast een ondersteuningsbalk van zo’n vijf centimeter breed. Boor gaten voor aan de onderzijde van de bovenkant van de boekenkast en in de bovenkant van de ondersteuningsbalk. Zet de balk vast met houtlijm en duvels of met drie universele schroeven van bovenaf. Vergeet dan niet voor te boren en te verzinken.

Stap 6: maak eenzelfde ondersteuningsbalk aan de bodemplaat van de kast. Laat deze aan de voorkant twee centimeter terugvallen. Eventueel kun je aan de achterkant ook een ondersteuningsbalk maken, zonder deze terug te laten vallen. Zet de bodemplaat daarna op zijn plek met universele schroeven door de zijpanelen van de boekenkast.

Stap 7: wil je een dichte kast? Maak dan nu het achterpaneel. Leg het frame plat op de grond en let op dat je boekenkast perfect haaks ligt. Zaag het achterpaneel op maat en zet het vast met afwerknagels die rondom gelijkmatig verdeeld zijn.

Stap 8: tijd om de boekenkast af te werken. Schuur de hele boekenkast met de hand of met een schuurmachine. Schuur met gelijkmatige druk en vergeet geen plekjes.

Stap 9:verf of lak de boekenkast. Ga je verven? Start dan met een laag grondverf. Wacht tot deze droog is en schuur opnieuw, verwijder het stof en breng nog een laag verf aan. Herhaal dit nog een keer. Bij lakken doe je hetzelfde, maar dan drie lagen lak in plaats van één laag grondverf en twee lagen verf.

Stap 10: nu hoef je alleen nog maar de boeken in je boekenkast te zetten!
 

Tips:

⦁ Je kunt ook verspringende plankjes in je boekenkast maken voor een speels effect. Hiervoor gebruik je verticale planken / middenpanelen, vier plankdragers per plankje en losse plankjes ertussen die steeds verspringen. Zet eerst de middenpanelen vast en dan de plankdragers.

⦁ Duw tijdens het zagen de plaat multiplex op gelijkmatige snelheid door de zaag om het mooiste resultaat te krijgen.

⦁ Leg de platen op schragen of een roltafel om gemakkelijker te kunnen zagen.

⦁ Kun je geen hardboard bedplaat vinden? Maak dan zelf een sjabloon van een grenen plank. Boor met een speedboor een reeks gaatjes op gelijke afstand van elkaar.

⦁ Voor extra stevigheid kun je de middelste plank vastzetten met een ondersteuningsbalkje. Deze lijm en spijker je vast met spijkers met een verloren kop, nadat je de bovenkant vastgezet hebt. De plank is daarna niet meer van plek te veranderen. Bevestig ook het achterpaneel aan deze middelste plank.

⦁ Voor een extra nette afwerking maak je lijstbalken (2,5 x 5 cm) of fineerband aan de zijpanelen en onderrand van de boekenkast. Zet de lijstbalken – eventueel in verstek - vast met spijkers en lijm. Rond de randen af met een afrondingsfrees. Kies je voor fineerband om de randen af te werken, gebruik dan een strijkijzer op een lage stand, een roller en een afbreekmes voor het op maat snijden van de randen.

⦁ Voor het mooiste resultaat gebruik je lichte grondverf bij een lichte kleur verf en grijze grondverf bij een donkere kleur verf.

⦁ Alle zichtbare schroefkoppen verberg je met afdekdopjes.

⦁ Meerdere boekenkasten maken die je naast elkaar zet, zorgt voor een ware eyecatcher in de kamer.

Professioneel advies nodig?

De vakmensen van Hubo staan graag voor je klaar met professioneel advies. Ook helpen wij je bij het vinden van de juiste materialen en gereedschappen. Neem gerust contact met ons op of kom langs de Hubo bij jou in de buurt.