Voorkom schoorsteenbrand: regelmatig je schoorsteen vegen

De auto krijgt regelmatig een onderhoudsbeurt, eens in de zoveel tijd ga je naar de kapper, op allerlei vlakken zorg je voor periodiek onderhoud. Daarbij moet je het vegen van de schoorsteen ook zeker niet vergeten, want juist dat is zo belangrijk voor de veiligheid in huis.

Hoe ontstaat een schoorsteenbrand?

In veel Europese landen is het verplicht om ieder jaar de schoorsteen te vegen. In Nederland is dat niet zo, terwijl het veiliger is en de brandverzekering steeds vaker eist dat je bij een schoorsteenbrand aan kan tonen dat je de schoorsteen regelmatig laat vegen of veegt. Wanneer de kachel aanstaat, komen er namelijk onverbrande (roet)deeltjes via de rookgassen in het rookkanaal terecht. Al deze deeltjes kunnen zich aan de wand van het rookkanaal hechten. Bij de ene schoorsteen zal dat sneller gaan dan bij een andere, omdat de deeltjes zich bijvoorbeeld beter hechten aan een ruwe, stenen schoorsteen dan aan een glad RVS-rookkanaal. Ook je stookgedrag heeft hier invloed op. Wanneer er minder zuurstof bij de verbranding komt, blijven er meer onverbrande deeltjes achter.

Na verloop van tijd vormen ze daar een teerachtige laag, koolteeraanzetting of creosoot genaamd, die echter heel brandbaar is omdat in het roet nog brandbare deeltjes kunnen zitten. En wordt de laag te dik, dan verstopt de schoorsteen, waardoor je het risico loopt op koolmonoxidevergiftiging.
 

Hoe vaak moet je je schoorsteen vegen?

Een schoorsteenbrand komt vaker voor dan je misschien zou verwachten. Natuurlijk kunnen daar allerlei technische redenen voor zijn, zoals een onjuiste constructie van de schoorsteen, maar helaas is maar al te vaak de reden dat de schoorsteen niet vaak genoeg geveegd is. Terwijl je een schoorsteen prima zelf kunt vegen. Maar hoe weet je nu dat het de hoogste tijd is om de schoorsteen te vegen?

Als het rookkanaal minder goed trekt, is dat een teken dat het tijd is om de schoorsteen te vegen. Wanneer je de kachel puur als sfeerverwarming gebruikt, zal één keer vegen per jaar voldoende zijn, na zo’n 60 tot 75 stookbeurten. Gebruik je vaak vochtig hout, dan raden wij je aan om de schoorsteen vaker te vegen. Dat geldt ook bij intensief gebruik. De hoeveelheid roetaanslag die uit de schoorsteen komt, is een goede graadmeter voor de frequentie van het vegen. Het rookkanaal van een gaskachel hoeft maar eens in de twee jaar geveegd te worden.
 

Tref voorbereidingen

Een schoorsteen vegen is heel eenvoudig. Zeker als je hiervoor een kant-en-klare reiniger gebruikt. Je kunt je schoorsteen ook nog op de ‘ouderwetse’ manier vegen. Ook dan heb je verschillende mogelijkheden: met een losse kogel die aan een touw of ketting hangt of met een borstel aan stokken.

Aan de zware kogel van minimaal twee kilogram zitten stalen borstels. De kogel zit aan een ketting of touw waarmee hij gemakkelijk door de bochten kan. Met een borstel aan flexibele stokken kun je meer kracht zetten, maar deze gaat minder gemakkelijk door de bochten. Zwarte, flexibele stokken zijn voor incidenteel gebruik, de blauwe stokken zijn nog iets steviger en de groene stokken zijn voor professioneel gebruik.

Daarnaast kun je voor een nylonborstel of een stalen borstel kiezen. Gebruik een stalen borstel voor een gemetseld kanaal en een nylonborstel voor een RVS-kanaal. 

Tip: wanneer je materialen aanschaft om je schoorsteen te vegen, is het belangrijk dat je oplet dat je schoorsteenborstel of kogelveeg bij de diameter van je rookgaskanaal past.
 

Zelf je schoorsteen vegen doe je zo

Dit heb je nodig: Fibra schoorsteenreiniger, HG schoorsteenveegpoeder, een kogelveegset of een schoorsteenborstel met stokken ter lengte van het te vegen kanaal en een universele veer, oude krant, oud bakje en een ladder.
Afhankelijk van welke van de methoden je kiest, geldt onderstaand stappenplan. 

Met Fibra schoorsteenreiniger:
1. Laat het vuur in de openhaard stevig branden. 
2. Leg het blok erbij. Dit zorgt ervoor dat de roetdeeltjes uit de schoorsteen naar beneden vallen.

Met HG schoorsteenveegpoeder:
1. Laat het vuur in de openhaard stevig branden.
2. Strooi twee eetlepels poeder in het vuur. Het poeder doet de rest.

Met een kogelveegset:
1. Prop een stuk krant onderin de kachelpijp. 
2. Zet een stevige ladder stevig neer en klim op het dak naar de bovenkant van de schoorsteen toe. Vergeet de kogel niet mee te nemen!
3. Laat de zware kogel in de schoorsteen zakken.
4. Beweeg hem met behulp van het touw of de ketting op en neer.
5. Ga zo rustig naar beneden. Laat de kogel steeds ietsje zakken en beweeg hem dan op en neer.
6. Zorg dat je helemaal tot beneden ‘poetst’.
7. Klaar. Je mag weer van het dak afkomen en de prop verwijderen.
8. Verwijder het roet aan de onderzijde van de kachelpijp en vang het met een bakje op.

Met een schoorsteenveegset:
1. Draai de flexibele stok in elkaar tot de gewenste lengte.
2. Prop een stuk krant onderin de kachelpijp. 
3. Zet een stevige ladder stevig neer en klim op het dak naar de bovenkant van de schoorsteen toe. Vergeet de stok met borstel niet mee te nemen.
4. Laat de borstel in de schoorsteen zakken.
5. Beweeg hem rondom op en neer.
6. Ga zo rustig naar beneden. Laat de borstel steeds ietsje zakken en beweeg hem dan op en neer.
7. Zorg dat je helemaal tot beneden ‘poetst’.
8. Zitten er bochten in je schoorsteenkanaal? Gebruik dan de universele veer om de bochten te vegen. Plaats de veer tussen de borstel en de flexibele stok.
9. Klaar! Je mag weer van het dak afkomen en de prop verwijderen.
10. Verwijder nu het roet aan de onderzijde van de kachelpijp en vang het met een bakje op.
 

Tips:

1. Je kunt de pijp afplakken aan de randen. Hierdoor voorkom je dat roetdeeltjes de kamer in vliegen.
2. Let altijd op je veiligheid. Laat iemand de ladder vasthouden als je bovenop het dak werkt.
3. Als je de prop verwijdert, komt er zwart stof vrij. Houd dit tegen met een oud kleed.
Neem gerust contact met ons op of kom langs de Hubo bij jou in de buurt voor meer tips en materialen om je schoorsteen te vegen.

Neem gerust contact met ons op of kom langs de Hubo bij jou in de buurt voor meer tips en materialen om je schoorsteen te vegen.